Criminological Analysis of Juvenile Delinquency

Full text

Bolalarning jismoniy, intellektual, ma’naviy va axloqiy kamol topishiga ko‘maklashish; bola huquqlarini himoya qilish sohasida faoliyatni amalga oshiruvchi kadrlarni tayyorlash, ularning malakasini oshirish va qayta tayyorlash; bolalarda vatanparvarlik, fuqarolik, bag‘rikenglik va tinchliksevarlik tuyg‘ularini tarbiyalash; bolani O‘zbekiston xalqining tarixiy va milliy an’analari, ma’naviy qadriyatlari hamda jahon madaniyati yutuqlari bilan tanishtirish; bolaning shaxsini, uning ilmiy, texnikaviy va badiiy ijodkorligini rivojlantirish; bolalar tashabbuslarini qo‘llab-quvvatlash; bolada huquqiy ong va huquqiy madaniyatni shakllantirish; bola huquqlarini ta’minlash maqsadida davlat organlari va nodavlat notijorat tashkilotlari o‘rtasida hamkorlik qilish; bola huquqlarini himoya qilish sohasida faoliyatni amalga oshiruvchi xalqaro tashkilotlar bilan hamkorlikni rivojlantirish; bolalarning ijtimoiy ko‘nikmasini rivojlantirish hamda voyaga yetmaganlar o‘rtasida huquqbuzarliklarni kamaytirishga ko‘maklashish.

Voyaga yetmaganlar masalalari bo‘yicha inspektor-psixologlar faoliyati obyektlarini qiyosiy tahlil qilib, quyidagicha xulosa qilish mumkin. Voyaga yetmaganlar masalalari bo‘yicha inspektor-psixologlar faoliyatining obyektlari ko‘lami kengligi sababli, ularni shartli ravishda quyidagicha tasniflagan holda tadqiq qilish maqsadga muvofiq:

• a) jinoyat yoki huquqbuzarlik sodir etgan yoxud sodir etishga moyil bo‘lgan voyaga yetmaganlar;
• b) voyaga yetmaganlarga nisbatan jinoyat yoki huquqbuzarlik sodir etilgan yoxud sodir etilishi mumkin bo‘lgan joylar (ta’lim muassasalari — bog‘cha, maktab, texnikumlar, mehribonlik uylari, xonadonlar, jamoat joylari, jumladan ko‘chalar, internet klublari, kafe va barlar, qarovsiz qoldirilgan joylar va boshqalar);
• v) voyaga yetmaganlarga nisbatan jinoyat yoki huquqbuzarlik sodir etgan yoxud sodir etishi mumkin bo‘lgan shaxslar (voyaga yetmagan shaxs bilan birga yashovchilar — ota-onasi, bobo-buvisi, qonuniy vakili, vasiy yoki homiysi; ular bilan yaqin muloqotda bo‘luvchi axloqan buzuq shaxslar — jinoyat yoki huquqbuzarlik sodir etishga jalb etuvchi shaxslar; ularga nisbatan jinoyat sodir etishga moyil bo‘lgan shaxslar — pedofillar, giyohvandlar, fohishalar va boshqalar).