Foreign Experience in Combating Corruption (Bribery) in Sports and Liability for It
Annotation / Abstract
Abstract. This article examines the experience of foreign countries in prosecuting bribery, one of the most dangerous forms of corruption in sports. On the basis of the obtained results, the author has developed proposals and conclusions on the introduction of responsibility for bribery in the field of sports into the country's legislation.
Full text
Bizga ma’lumki, korrupsiya — har qanday davlatning siyosiy tuzilishi, iqtisodiy-ijtimoiy rivojlanish darajasidan qat’i nazar, butun dunyoda global muammo hisoblanadi. Shuning uchun korrupsiyaga qarshi kurashish har qanday davlat uchun ustuvor vazifa hisoblanadi. Shu sababli xorijiy davlatlar jinoyat qonunchiligida sport sohasidagi korrupsiya uchun javobgarlik belgilangan normalarni o‘rganish alohida dolzarblik kasb etadi.
Akademik A.X. Saidov ta’kidlaganidek,
qiyosiy-huquqiy tadqiq etish, bir tomondan, chet elda asosiy muammoni hal qilishda o‘zini oqlagan
foydali omillarning barchasini aniqlashga ko‘maklashsa, boshqa tomondan xorij tajribasining salbiy
tomonlarini, u yoki bu huquqiy yechimlarning samarali emasligini hisobga olish uchun imkon yaratadi
[7].
BMTning Narkotik va jinoyatchilik bo‘yicha boshqarmasi tahlillariga ko‘ra, 2021-yil holatiga ko‘ra, sport musobaqalari natijalariga turli shakllarda qonunga xilof ravishda ta’sir ko‘rsatganlik uchun 45 ta mamlakat yurisdiksiyasi (jumladan, AQSH, Argentina, Armaniston, Avstraliya, Braziliya, Ozarbayjon, Xitoy, Fransiya, Gruziya, Germaniya, Italiya, Yaponiya, Qirg‘iziston, Latviya, Litva, Janubiy Koreya, Moldova, Portugaliya, Rossiya, Turkiya, Belarus, Tojikiston va Ukraina) qonunchiligida jinoiy javobgarlik choralari belgilangan [5, 460-b.].
Quyida biz ayrim xorijiy davlatlar jinoyat qonunchiligida sportdagi korrupsiya uchun javobgarlikning qiyosiy-huquqiy tahlilini ko‘rib chiqamiz.
1. Italiya jinoyat qonunchiligida sportdagi korrupsiya va poraxo‘rlik uchun javobgarlik.
Italiya qonunchiligida sportdagi korrupsiya va poraxo‘rlik holatlari bo‘yicha maxsus norma — § 48.1.50 — Legge 13 dicembre 1989, n. 401. “Interventi nel settore del giuoco e delle scommesse clandestini e tutela della correttezza nello svolgimento di manifestazioni sportive” (Qimor o‘yinlariga aralashish, noqonuniy pul tikish va sport tadbirlarida adolatni himoya qilish) to‘g‘risidagi qonun qabul qilingan [8].
References
Bizga ma’lumki, korrupsiya - har qanday davlatning siyosiy tuzilishi, iqtisodiy-ijtimoiy rivojlanish darajasidan qat’i nazar, butun dunyoda global muammo hisoblanadi. Shuning uchun korrupsiyaga qarshi kurashish har qanday davlat uchun ustuvor vazifa hisoblanadi. Shu sababli xorijiy davlatlar jinoyat qonunchiligida sport sohasidagi korrupsiya uchun javobgarlik belgilangan normalarni o‘rganish alohida dolzarblik kasb etadi.
Akademik A.X.Saidov ta’kidlaganidek, “qiyosiy-huquqiy tadqiq etish, bir tomondan, chet elda asosiy muammoni hal qilishda o‘zini oqlagan foydali omillarning barchasini aniqlashga ko‘maklashsa, boshqa tomondan xorij tajribasining salbiy tomonlarini, u yoki bu huquqiy yechimlarning samarali emasligini hisobga olish uchun imkon yaratadi [7].
BMTning Narkotik va jinoyatchilik bo‘yicha boshqarmasi tahlillariga ko‘ra, 2021-yil holatiga ko‘ra, sport musobaqalari natijalariga turli shakllarda qonunga xilof ravishda ta’sir ko‘rsatganlik uchun 45 ta mamlakat yurisdiksiyasi (jumladan, AQSH, Argentina, Armaniston, Avstraliya, Braziliya, Ozarbayjon, Xitoy, Fransiya, Gruziya, Germaniya, Italiya, Yaponiya, Qirg‘iziston, Latviya, Litva, Janubiy Koreya, Moldova, Portugaliya, Rossiya, Turkiya, Belarus, Tojikiston va Ukraina) qonunchiligida jinoiy javobgarlik choralari belgilangan [5,460 b].
Quyida biz ayrim xorijiy davlatlar jinoyat qonunchiligida sportdagi korrupsiya uchun javobgarlikning qiyosiy-huquqiy tahlilini ko‘rib chiqamiz.
1. Italiya jinoyat qonunchiligida sportdagi korrupsiya va poraxo‘rlik uchun javobgarlik
Italiya jinoyat qonunchiligida sportdagi korrupsiya va poraxo‘rlik uchun javobgarlik bo‘yicha maxsus (§ 48.1.50 - Legge 13 dicembre 1989, n. 401. “Interventi nel settore del giuoco e delle scommesse clandestini e tutela della correttezza nello svolgimento di manifestazioni sportive”) qonun qabul qilingan [8].
Foydalanilgan manbalar
- Kirish sanasi 18.07.2024 https://www.transparency.org/en/publications/global-corruption-report-sport
- Kirish sanasi 27.07.2024-yil https://www.coe.int/en/web/sport/match-fixing https://rm.coe.int/russian-cets-2015/16809ed41
- Kirish sanasi 18.07.2024 https://www.transparency.org/en/publications/global-corruption-report-sport
- Крупник И.А. Уголовная ответственность за посягательства на отношения в сфере спорта в России и зарубежных странах: Дис.... канд. юрид. наук. - Москва, 2022.
- Musashayxov K.X. Sport sohasida kelishilgan o‘yinlar bilan bog‘liq korrupsiyaviy holatlar va unga qarshi kurashish choralari // “Ilm-fan va ilmiy faoliyatda korrupsiya va byurokratiya: muammo va uning yechimlari” mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy davra suhbati materiallari to‘plami. - Toshkent, 2024.
- Храмцова Д.А. Коррупция в спорте // Scientia Potentia Est. - 2019. - №2.
- Саидов А.X. Сравнительное правоведение (основные правовые системы современности): Учебник / Под ред. В.А. Туманова. - М.: Юристъ, 2003. - 448 с.
- http://www.edizionieuropee.it/law/html/23/zn48_01_050.html
- German Criminal Code (Strafgesetzbuch - StGB) // https://www.gesetze-im-internet.de/englisch_stgb/englisch_stgb.html
- https://www.wipo.int/wipolex/ru/legislation/details/14297
APA
Vancouver
Authors
О ‘zbekiston Respublikasi Huquqni muhofaza qilish Akademiyasi