Государственный контроль за прекурсорами в Республике Узбекистан: проблемы и решения

30.06.2026 Research UZ 🔓 Открытый доступ 👁 33 · 📥 18

Аннотация / Abstract

Аннотация. Данная статья посвящена вопросам усиления контроля над прекурсорами, используемыми при изготовлении синтетических наркотиков. Автор останавливается на проблемах, сохраняющихся сегодня в сфере контроля за оборотом прекурсоров в Республике Узбекистан, и на основе сравнительного анализа законодательства зарубежных стран разрабатывает предложения по установлению строгого государственного контроля за оборотом прекурсоров, мониторингу всех связанных с ними процессов в режиме реального времени, а также определению мер ответственности за их незаконный оборот.

Полный текст

Yuqoridagilardan kelib chiqqan holda, respublikamizda giyohvandlik vositalari va psixotrop moddalar noqonuniy muomalasining oldini olish maqsadida prekursorlar muomalasini qat’iy tartibga solish va nazorat qilish samaradorligini ta’minlashga qaratilgan quyidagi amalga oshirishni maqsadga muvofiq deb hisoblaymiz:

Birinchidan, prekursorlar muomalasi bilan bog‘liq faoliyatni tartibga solish va uzluksiz nazoratini ta’minlashga qaratilgan alohida nizom loyihasini ishlab chiqish va uni O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining tegishli qarori bilan tasdiqlash hamda unda quyidagi mexanizmlarni aniq belgilash lozim:

  • ushbu yo‘nalishda davlat uzluksiz nazoratini ta’minlash choralari, Narkotiklar va o‘qotar qurollarni nazorat qilish agentligi, Sog‘liqni saqlash vazirligi, Davlat xavfsizlik xizmati, Ichki ishlar vazirligi, Bojxona qo‘mitasi va boshqa vakolatli davlat organlarining aniq vazifalari;
  • prekursorlarni respublika hududiga olib kirish (olib chiqish) va tranzit o‘tkazish, ishlab chiqarish, tayyorlash, saqlash, tashish, yo‘q qilish va realizatsiya qilish (berish) tartiblari;
  • prekursorlar muomalasi bilan tegishli litsenziya asosida shug‘ullanuvchi subyektlarning faoliyatini monitoring qilish tartibi va ularning hisobdorligi.

Ikkinchidan, Giyohvandlik vositalarini nazorat qilish bo‘yicha davlat komissiyasi qarori asosida prekursorlar ro‘yxatini soddalashtirilgan tartibda tasdiqlash, to‘ldirish, unga o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritish amaliyotini yo‘lga qo‘yish.

Ma’lumki, O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 6-mayda qabul qilgan “O‘zbekiston Respublikasida giyohvandlik vositalari va psixotrop moddalarning noqonuniy aylanmasiga chek qo‘yish orqali ularning aholi salomatligi va mamlakatimiz genofondiga salbiy ta’sirini bartaraf etish strategik chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi farmoni bilan Giyohvandlik vositalari va psixotrop moddalar ustidan nazorat qilish bo‘yicha Davlat komissiyasi tarkibi tasdiqlangan [5].

References

Foydalanilgan manbalar

  1. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning “Jamoat salomatligi va xavfsizligini taʼminlash maqsadida transmilliy narkotahdidlarga qarshi kurashish” mavzusidagi xalqaro forum ishtirokchilariga Murojaati, 2026-yil 19-aprel // https://president.uz/uz/lists/view/9118.
  2. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi huzuridagi Narkotiklar va oʻqotar qurollarni nazorat qilish agentligining statistik maʼlumotlari.
  3. Oʻzbekiston Respublikasining 1999-yil 19-avgustdagi “Giyohvandlik vositalari va psixotrop moddalar toʻgʻrisida”gi 813-I-son qonuni // https://lex.uz/ru/docs/86044.
  4. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2015-yil 12-noyabrdagi “Giyohvandlik vositalari, psixotrop moddalar va prekursorlarni Oʻzbekiston Respublikasi hududiga olib kirish, undan olib chiqish va tranzit tarzida oʻtkazish tartibini, shuningdek ularning muomalada boʻlishi yuzasidan nazoratni takomillashtirish toʻgʻrisida”gi 330-son qarori // https://lex.uz/ru/docs/2815342#2815435.
  5. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 6-maydagi “Oʻzbekiston Respublikasida giyohvandlik vositalari va psixotrop moddalarning noqonuniy aylanmasiga chek qoʻyish orqali ularning aholi salomatligi va mamlakatimiz genofondiga salbiy taʼsirini bartaraf etish strategik chora-tadbirlari toʻgʻrisida”gi PF–73-son farmoni // https://lex.uz/docs/6912475.
  6. Xorijiy davlatlar Jinoyat kodekslari:
🔍 Смотреть онлайн 📥 Скачать PDF

APA

Kutbitdinov, Gʻiyosiddin (2026). Государственный контроль за прекурсорами в Республике Узбекистан: проблемы и решения. Криминологическая деятельность, 1(2), 134–137. https://doi.org/

Vancouver

Kutbitdinov, Gʻiyosiddin. Государственный контроль за прекурсорами в Республике Узбекистан: проблемы и решения. Криминологическая деятельность. 2026;1(2):134-137.